Het negeren van cruciale stakeholders zoals fans en spelers leidde tot het ontbreken van draagvlak. Wat we zagen: Bij de voorbereiding en lancering van de Super League was er sprake van een flagrante afwezigheid van de belangrijkste belanghebbenden: de supporters en de spelers. De twaalf clubs ontwikkelden hun plannen in het diepste geheim, uitsluitend in overleg met financiële partners zoals JP Morgan en juridische adviseurs. De 'lege plek' aan de vergadertafel werd pijnlijk duidelijk toen de fans zich onmiddellijk en massaal tegen het initiatief keerden. Ook de spelers en managers, die het product op het veld moeten leveren, waren niet geconsulteerd en voelden zich overvallen door de plannen. Zelfs de nationale competities, die direct bedreigd werden in hun bestaan, waren buitengesloten van enige vorm van dialoog of inspraak. Door deze cruciale partijen te negeren, creëerden de initiatiefnemers een situatie waarin er nul draagvlak was voor hun beoogde oplossing. De arrogantie om te denken dat men zonder de instemming van de achterban kon opereren, bleek een fatale misrekening. Het gebrek aan inclusiviteit zorgde ervoor dat de oplossing, hoe financieel logisch ook voor de clubs, maatschappelijk werd verworpen. Wat we kunnen leren: De belangrijkste les uit deze casus is dat stakeholderbetrokkenheid geen optionele stap is, maar een fundamentele voorwaarde voor succes in complexe ecosystemen. Wanneer men een verandering voorstelt die de kernwaarden van een gemeenschap raakt, moet men die gemeenschap vanaf het begin betrekken bij de besluitvorming. Het negeren van de emotionele eigenaren van een product, in dit geval de fans, leidt onherroepelijk tot weerstand die niet met geld of juridische middelen te overbruggen is. Organisaties moeten beseffen dat hun 'license to operate' niet alleen juridisch, maar ook sociaal wordt verleend door de omgeving waarin zij opereren. Een puur rationele of financiële benadering is gedoemd te mislukken als deze de culturele context van de stakeholders niet respecteert. Het vroegtijdig identificeren en consulteren van alle partijen die invloed hebben op of beïnvloed worden door het project voorkomt verrassingen achteraf. Transparantie in de planvorming bouwt vertrouwen op, zelfs als de boodschap in eerste instantie controversieel is. Uiteindelijk is draagvlak de enige stabiele basis waarop duurzame innovatie in traditionele sectoren gebouwd kan worden.

Bij de uitrol van dit ruimtelijke experiment observeerden we een opmerkelijke afwezigheid van proactieve dialoog met een van de belangrijkste stakeholdersgroepen. De gemeente initieerde en implementeerde de fysieke verandering in het straatbeeld zonder de direct omwonenden vooraf uitvoerig te informeren over de doelstellingen. Toen de bewoners op een ochtend de vreemd ogende, bolvormige tegels voor hun deur aantroffen, wisten zij totaal niet wat de functie hiervan was. Omdat de stoel van de bewoner symbolisch leeg was gebleven tijdens de voorbereidingsfase, ontstond er direct een kenniskloof tussen de bedenkers en de gebruikers van de straat. Dit gebrek aan context leidde tot wilde speculaties, verbazing en uiteindelijk scepsis over het handelen van het stadsbestuur. De bewoners, die al jarenlang snakten naar effectieve maatregelen tegen de overlast, voelden zich door deze ogenschijnlijk onzichtbare besluitvorming niet serieus genomen.

- Wat we zagen: Agenten kwamen pas laat in aanraking met het systeem. Daardoor voelden ze weinig eigenaarschap en zagen ze het eerder als academisch experiment dan als hulpmiddel. - Wat leren we: Betrek operationele gebruikers vanaf de start in co-creatie-sessies. Benoem een user champion per dienst die het bruggenhoofd vormt tussen onderzoekers en praktijk. Zo ontstaat gedeeld vertrouwen in de technologie.

De jongeren waren niet betrokken bij het experiment en konden ook niet de mogelijke risico’s aangeven.

De investeerders zijn de lege plek aan tafel. Het project was ontwikkeld en de bakfietsen stonden klaar. Alleen was het verdienmodel te moeilijk en de investeerders verdwenen.

Overleggen met de buurtbewoners over de plannen en het van hun perpectief zien.

Er was een gebrek aan betrokkenheid van zorgverzekeraars en investeerders vanaf het begin, wat cruciaal bleek voor de adoptie en financiering. Door hen niet vroegtijdig in het proces mee te nemen, werd het moeilijk om later structurele ondersteuning te verkrijgen.

Het spel ontving vernietigende recensies. Het spel had tussentijds beoordeeld moeten worden door spelers om dit te voorkomen.

De mensen die in de praktijk bezig zijn met het schoonhouden van de stad waren niet betrokken bij de plannen en organisatie van statiegeld op de blikjes en flesjes. Daarnaast stellen op dit moment alleen supermarkten inleverpunten beschikbaar. Verpact en de overheid moeten voor meer draagvlak andere verkooppunten aan boord krijgen om ook inleverpunten neer te zetten.

Holland Health Data Coöperatie: Men moet behoorlijk knokken om het perspectief over tafel te krijgen. Men kijkt snel naar geijkte partijen in systeem, maar weten die er genoeg van?